Veiligheidscoördinatie
Wat is een veiligheids- en gezondheidsplan?
Het veiligheids- en gezondheidsplan (VGP) is het document waarin de veiligheidscoördinator de risico's van een bouwproject en de maatregelen daartegen vastlegt, per aannemer die op de werf actief is. Zodra twee of meer aannemers samen op dezelfde werf werken, is een veiligheidscoördinator, en dus een VGP, wettelijk verplicht, ongeacht de omvang van het project.
Wat is een veiligheids- en gezondheidsplan?
Het veiligheids- en gezondheidsplan (VGP) is het document waarin de veiligheidscoördinator-ontwerp de risico's van een bouwproject in kaart brengt en vastlegt welke maatregelen elke aannemer moet nemen om die risico's te beperken. Het is geen formaliteit los van de werf: het is het document waarop aannemers hun eigen werforganisatie, planning en veiligheidsmaatregelen afstemmen.
Wat staat er in het VGP?
Een VGP is opgebouwd rond de risico's die ontstaan doordat meerdere aannemers na elkaar of tegelijk op dezelfde werf actief zijn. Concreet komen daarin onder meer aan bod:
- een risico-analyse per bouwfase en per activiteit (bijvoorbeeld werken op hoogte, grondwerken, elektriciteit);
- de preventiemaatregelen die daaruit volgen, per aannemer;
- afspraken over gezamenlijke voorzieningen, zoals steigers, toegangswegen of tijdelijke elektriciteit, die door meerdere partijen gebruikt worden;
- instructies voor de situaties waarin het werk van de ene aannemer een risico vormt voor de andere.
Wie stelt het op, en wie ontvangt het?
De veiligheidscoördinator-ontwerp stelt het VGP op tijdens de ontwerpfase, in overleg met de architect en de bouwheer. Zodra de aannemers gekend zijn, ontvangt elke aannemer en onderaannemer die op de werf actief zal zijn het plan, en moet elk van hen de erin opgenomen maatregelen naleven.
Waarom moet het er vóór de start van de werken liggen?
Een VGP dat pas tijdens de werken opduikt, komt te laat. Aannemers moeten hun planning, materieel en veiligheidsvoorzieningen op voorhand op het plan afstemmen, niet achteraf aanpassen terwijl er al gewerkt wordt. Net daarom hoort het VGP standaard bij het aannemersdossier vóór de eerste spade de grond in gaat, niet als los document dat later nog volgt.
Wanneer is een veiligheidscoördinator, en dus een VGP, verplicht?
De kernregel is eenvoudig: zodra twee of meer aannemers, gelijktijdig of na elkaar, op dezelfde werf actief zijn, is een veiligheidscoördinator wettelijk verplicht, ongeacht de omvang van het project. Een kleine verbouwing met twee aannemers valt daar dus evengoed onder als een nieuwbouwproject. Werkt er maar één aannemer alleen op de werf, dan geldt die verplichting niet.
Hoe het VGP tijdens de uitvoering verder leeft
Het VGP is geen momentopname. Tijdens de uitvoering van de werken houdt de veiligheidscoördinator een coördinatiedagboek bij: een doorlopend verslag van werfbezoeken, vaststellingen en afspraken, waarin het VGP verder wordt opgevolgd en, waar nodig, bijgestuurd. Zo blijft het plan actueel zolang er op de werf gewerkt wordt, in plaats van een document te zijn dat na de opstart nooit meer wordt ingekeken.
Het VGP en het postinterventiedossier: niet hetzelfde document
Het VGP en het postinterventiedossier horen bij dezelfde coördinatieopdracht, maar dienen een ander moment. Het VGP is er vóór en tijdens de werken, gericht op de veiligheid van de aannemers zelf. Het postinterventiedossier wordt opgemaakt tegen het einde van de werken en bundelt informatie over materialen, technische leidingen en onderhoud, bedoeld voor wie na de werken nog aan het gebouw werkt, en wordt onder meer opgevraagd bij een verkoop.
Hoe UNABO dit aanpakt
Bij UNABO wordt de veiligheidscoördinatie, met inbegrip van het VGP, verzorgd door veiligheidscoördinator Luc, actief in deze rol sinds 2001. Het VGP is standaard inbegrepen in de vaste tarieven voor veiligheidscoördinatie, samen met het coördinatiedagboek, de werfbezoeken en het postinterventiedossier. De volledige tarieven en de rest van het aanbod staan op de dienstpagina Veiligheidscoördinatie.
Veelgestelde vragen
Is een veiligheids- en gezondheidsplan altijd verplicht?
Het is verplicht zodra twee of meer aannemers op dezelfde werf werken, ongeacht de omvang van het project. Bij één aannemer alleen geldt die verplichting niet.
Wie moet het VGP naleven?
Elke aannemer en onderaannemer die op de werf actief is, moet de maatregelen uit het VGP volgen.
Wat als er tijdens de werken iets verandert aan de risico's?
Het VGP wordt tijdens de uitvoering opgevolgd via het coördinatiedagboek, waarin de veiligheidscoördinator vaststellingen en bijsturingen bijhoudt.